Het Celloconcert nr. 1 in Es groot (op. 107) schreef Dmitri Sjostakovitsj in de zomer van 1959 voor zijn vriend en cellist Mstislav Rostropovitsj, die de partij in vier dagen uit het hoofd leerde en het werk op 4 oktober 1959 in de Grote Zaal van het Leningrad Conservatorium in première bracht. Het concerto geldt als een van de technisch zwaarste werken uit het cellorepertoire en weerspiegelt met sardonische scherpte de politieke sfeer van de late Sovjet-Unie. De vier delen - waarvan de laatste drie zonder onderbreking worden gespeeld - wisselen grimmige marsmotieven af met een uitgebreide, rapsodische cadenza die als zelfstandig deel fungeert.
Yo-Yo Ma bracht op 25 april 2025 bij Deutsche Grammophon een nieuwe opname van beide celloconcerten van Sjostakovitsj uit, ingespeeld met het Boston Symphony Orchestra onder Andris Nelsons - ter gelegenheid van de vijftigste sterfdag van de componist.
Yo-Yo Ma en het Boston Symphony Orchestra voerden het Celloconcert nr. 1 live uit in Boston (11 april, uitverkocht) en in Carnegie Hall, New York (24 april 2025).
Cellist Truls Mørk speelt het Celloconcert nr. 1 van Sjostakovitsj op 15 oktober 2026 met het Netherlands Chamber Orchestra.
